พลเอก เกรียงไกร ศรีรักษ์ รองประธานวุฒิสภา คนที่หนึ่ง พร้อมด้วยคณะกรรมาธิการการพลังงาน วุฒิสภา เดินทางศึกษาดูงาน ณ เกาะพะลวย จังหวัดสุราษฎร์ธานี
วันเสาร์ที่ 23 พฤษภาคม 2569 เวลา 13.30 นาฬิกา พลเอก เกรียงไกร ศรีรักษ์ รองประธานวุฒิสภา คนที่หนึ่ง พร้อมด้วยคณะกรรมาธิการการพลังงาน วุฒิสภา นำโดย นายพรเพิ่ม ทองศรี ประธานคณะกรรมาธิการ กรรมาธิการ และคณะ เดินทางร่วมกับ นายกล้าณรงค์ ยุติธรรม รองผู้ว่าราชการจังหวัดสุราษฎร์ธานี และพลังงานจังหวัดสุราษฎร์ธานี ไปศึกษาดูงาน ประชุมหารือ และแลกเปลี่ยนความคิดเห็นเกี่ยวกับระบบไฟฟ้าแบบโครงข่ายไฟฟ้าขนาดเล็กมาก (Microgrid)
โดยมี นายมงคล ตรีกิจจานนท์ ผู้ว่าการการไฟฟ้าส่วนภูมิภาค (กฟภ.) พร้อมผู้บริหารและเจ้าหน้าที่ให้การต้อนรับ ซึ่งสรุปประเด็นสำคัญจากการหารือได้ดังนี้
เกาะพะลวย ตั้งอยู่ในเขตตำบลอ่างทอง อำเภอเกาะสมุย จังหวัดสุราษฎร์ธานี มีเนื้อที่ประมาณ 16 ตารางกิโลเมตร มีประชาชนอาศัยอยู่ประมาณ 189 ครัวเรือน และมีหน่วยงานราชการ 4 แห่ง ได้แก่ โรงเรียนบ้านเกาะพะลวย ไปรษณีย์เกาะพะลวย โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลบ้านเกาะพะลวย และอ่างเก็บน้ำเกาะพะลวย

ที่ผ่านมา ประชาชนบนเกาะประสบปัญหาไฟฟ้าขาดแคลน ต้องใช้ไฟจากระบบโซลาร์เซลล์ที่ติดตั้งโดยโครงการของรัฐและองค์กรพัฒนาเอกชน รวมถึงเครื่องปั่นไฟดีเซล ซึ่งมีต้นทุนน้ำมันสูง ขณะที่บางครัวเรือนใช้แบตเตอรี่เก็บพลังงานจากแผงโซลาร์เซลล์ไว้ใช้ในช่วงกลางคืน แต่ยังประสบปัญหาเนื่องจากสภาพอากาศไม่คงที่
การไฟฟ้าส่วนภูมิภาค (กฟภ.) จึงได้ดำเนินการติดตั้งแผงโซลาร์เซลล์ผลิตไฟฟ้าจากพลังงานแสงอาทิตย์ ขนาด 1,000 กิโลวัตต์ (kW) ระบบกักเก็บพลังงานขนาด 1.935 เมกะวัตต์ชั่วโมง (MWh) และระบบกำเนิดไฟฟ้าสำรองจำนวน 2 เครื่อง ขนาดเครื่องละ 300 กิโลวัตต์ รวม 600 กิโลวัตต์
ระบบผลิตไฟฟ้าจากพลังงานแสงอาทิตย์และระบบกักเก็บพลังงานแบตเตอรี่ จะทำงานสลับกันตามความเหมาะสมของสภาพภูมิอากาศ หรือในกรณีที่ความเข้มของแสงไม่เพียงพอสำหรับการผลิตกระแสไฟฟ้า หรือแบตเตอรี่มีพลังงานต่ำกว่าระดับที่กำหนด
ปัจจุบันมีจำนวนผู้ใช้ไฟฟ้า 130 ราย (ข้อมูล ณ วันที่ 15 พฤษภาคม 2569) ประกอบด้วย บ้านอ่าว 1 จำนวน 36 ราย บ้านอ่าว 2 จำนวน 37 ราย บ้านอ่าว 3 จำนวน 57 ราย ส่วนบ้านอ่าว 4 อยู่ในเขตพื้นที่อุทยานแห่งชาติ โดยมีปริมาณโหลดสูงสุดในเดือนพฤษภาคม 2569 อยู่ที่ 61.60 กิโลวัตต์

ทั้งนี้ ระบบไฟฟ้าอัจฉริยะแบบ Microgrid จะสั่งการเดินเครื่องกำเนิดไฟฟ้าสำรอง เพื่อช่วยจ่ายกระแสไฟฟ้าให้กับประชาชน โดยระบบผลิตไฟฟ้าจากพลังงานหมุนเวียนจะทำงานร่วมกับระบบกักเก็บพลังงานแบตเตอรี่ ทำให้ระบบไฟฟ้ามีประสิทธิภาพและมีความมั่นคง
ส่งผลให้ชาวบ้านบนเกาะพะลวยมีไฟฟ้าใช้อย่างต่อเนื่อง ช่วยส่งเสริมการท่องเที่ยว การประกอบอาชีพ การสร้างรายได้ และพัฒนาเป็นแหล่งท่องเที่ยวเชิงอนุรักษ์ที่ใช้พลังงานสะอาดและเป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อม ถือเป็นต้นแบบ “เกาะพลังงานสะอาด” (Green Island) แห่งแรกของประเทศไทย

จากการประชุมหารือดังกล่าว คณะกรรมาธิการมีข้อเสนอแนะสำคัญ ดังนี้
- ภาครัฐควรกำหนดนโยบายและขยายผลโครงการ Microgrid ไปสู่พื้นที่ห่างไกลและพื้นที่เกาะต่าง ๆ โดยนำแนวทางของเกาะพะลวยไปประยุกต์ใช้ในการแก้ไขปัญหาพื้นที่ที่ยังไม่มีไฟฟ้าใช้อย่างทั่วถึง
- ภาครัฐควรส่งเสริมการใช้ยานยนต์ไฟฟ้า (Electric Vehicle : EV) ในพื้นที่เกาะพะลวย เพื่อสนับสนุนระบบคมนาคมที่เป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อม ลดการปล่อยก๊าซคาร์บอนไดออกไซด์ ซึ่งเป็นสาเหตุสำคัญของภาวะโลกร้อนและการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ
แนวทางดังกล่าวยังสอดคล้องกับนโยบายการพัฒนาเมืองและแหล่งท่องเที่ยวคาร์บอนต่ำอย่างยั่งยืน และสามารถนำไปประเมินผลเพื่อพัฒนาเป็นคาร์บอนเครดิต ซึ่งจะเป็นกลไกสำคัญในการสร้างมูลค่าทางเศรษฐกิจ ส่งเสริมการลงทุนด้านพลังงานสะอาด และสนับสนุนเป้าหมายการลดก๊าซเรือนกระจกของประเทศในระยะยาว
ทั้งนี้ ข้อมูลที่ได้รับจากการศึกษาดูงานในครั้งนี้ จะเป็นประโยชน์ต่อการขับเคลื่อนด้านพลังงานภายใต้สถานการณ์ปัจจุบัน โดยคณะกรรมาธิการการพลังงานจะรวบรวมประเด็นปัญหา อุปสรรค และข้อเสนอแนะจากการแลกเปลี่ยนความคิดเห็น เพื่อนำไปประกอบการพิจารณาดำเนินการตามหน้าที่และอำนาจของคณะกรรมาธิการต่อไป
