กมธ.แรงงาน วุฒิสภา เร่งตรวจสอบปมสมัครงานไม่เป็นธรรม ศึกษาทางออกแรงงานต่างด้าว–แรงงานสูงอายุ

นางสาวจารุณี ฤกษ์ปราณี โฆษกคณะกรรมาธิการ แถลงภายหลังการประชุมคณะกรรมาธิการ สรุปความได้ว่า

1. พิจารณาเรื่องร้องเรียน
กรณีขอความเป็นธรรมเกี่ยวกับการสมัครและการตกลงจ้างงาน ซึ่งคณะกรรมาธิการได้รับเรื่องร้องเรียนในประเด็นการขอให้ตรวจสอบข้อเท็จจริงเกี่ยวกับกระบวนการรับสมัคร การคัดเลือก และการตกลงจ้างงานในตำแหน่งเจ้าหน้าที่การตลาดของหน่วยงานแห่งหนึ่ง โดยคณะกรรมาธิการเห็นควรมอบหมายให้คณะอนุกรรมาธิการด้านการจัดหางานและพัฒนาฝีมือแรงงานดำเนินการรวบรวมข้อเท็จจริง เพื่อประกอบการพิจารณาของคณะกรรมาธิการต่อไป

2. พิจารณาเรื่องการขอให้เปิดเผยบันทึกการประชุมต่อสาธารณะ
เพื่อความโปร่งใสในการแก้ไขระเบียบเลือกตั้งคณะกรรมการประกันสังคม โดยมีการขอให้เปิดเผยรายงานผลการดำเนินงาน รายงานการประชุม รวมถึงบันทึกภาพและเสียงการประชุมของคณะอนุกรรมาธิการด้านการประกันสังคม ซึ่งจะมีการแจ้งผลให้ผู้ร้องขอทราบในรายละเอียดต่อไป

3. พิจารณารายงานการศึกษาวิจัย เรื่อง แนวทางการบริหารจัดการแรงงานต่างด้าว กรณีศึกษาจังหวัดระนอง : ความท้าทาย นโยบาย และผลกระทบด้านเศรษฐกิจและสังคม
โดยผู้ช่วยศาสตราจารย์ฉัตรแก้ว เภาวิเศษ เลขานุการประจำคณะกรรมาธิการและที่ปรึกษาคณะอนุกรรมาธิการ ในฐานะคณะทำงาน ได้รายงานผลการศึกษา สรุปว่า จังหวัดระนองมีแนวเขตชายแดนติดต่อกับประเทศเมียนมายาวถึง 169 กิโลเมตร จึงเอื้อต่อการเคลื่อนย้ายแรงงานต่างด้าวสัญชาติเมียนมา ทั้งที่ถูกต้องตามกฎหมายและการลักลอบเข้าเมืองผ่านช่องทางธรรมชาติ ส่งผลให้แนวโน้มการจ้างแรงงานต่างด้าวในจังหวัดระนองเพิ่มสูงขึ้นอย่างมีนัยสำคัญ

จึงมีความจำเป็นต้องมีการบริหารจัดการแรงงานต่างด้าวอย่างเป็นระบบ โดยมีข้อเสนอแนะสำคัญ ได้แก่

1. พิจารณาจัดตั้งกรมการจัดหางานแรงงานต่างด้าว
2. พิจารณาจัดทำดิจิทัลแพลตฟอร์มการพัฒนาแรงงานแห่งชาติ เพื่อบริหารจัดการแรงงานของทั้งประเทศอย่างเป็นระบบ
3. พิจารณาส่งเสริมและผลักดันการนำเข้าแรงงานต่างด้าวกลุ่ม 3D ให้เป็นไปตาม MOU ทั้งหมด
4. พิจารณาปรับปรุงกฎหมายแรงงานให้สอดคล้องกับบริบทการจ้างงานในแต่ละภูมิภาคและท้องถิ่น
5. พิจารณาศึกษาระบบการจ้างแรงงานต่างด้าวของประเทศอื่นในภูมิภาค เพื่อนำมาปรับใช้กับประเทศไทย
6. พิจารณาให้ความสำคัญกับการพัฒนาทักษะภาษาต่างประเทศที่จำเป็นต่อการจ้างงานแรงงานต่างด้าวในท้องถิ่น
7. พิจารณาสร้างเมืองระเบียงเศรษฐกิจในภาคใต้ (SEC City Model) เป็นต้นแบบด้านการบริหารจัดการแรงงานต่างด้าว เพื่อรองรับการเติบโตทางเศรษฐกิจและสังคม

4. พิจารณาความคืบหน้าการดำเนินงานของคณะอนุกรรมาธิการ

4.1 คณะอนุกรรมาธิการด้านการจัดหางานและพัฒนาฝีมือแรงงาน
ได้พิจารณาความคืบหน้าของคณะทำงานศึกษากฎหมายเกี่ยวกับการจ้างงานผู้สูงอายุและวัยหลังเกษียณ โดยในการประชุมลำดับถัดไปจะพิจารณาแนวทางการจ้างงานผู้สูงอายุจากประเทศญี่ปุ่น ในวันพุธที่ 20 พฤษภาคม 2569

นอกจากนี้ ที่ประชุมยังอนุมัติให้คณะกรรมาธิการเดินทางไปศึกษาดูงาน ณ จังหวัดสมุทรสงคราม และจังหวัดประจวบคีรีขันธ์ ระหว่างวันที่ 27 – 29 พฤษภาคม 2569 และอนุมัติการจัดสัมมนาในประเด็นการพัฒนาแรงงานในสังคมผู้สูงอายุ ในวันที่ 28 พฤษภาคม 2569

4.2 คณะอนุกรรมาธิการด้านการสวัสดิการและคุ้มครองแรงงาน
ได้พิจารณาเรื่องร้องเรียนกรณีขอให้กรมบัญชีกลางยกเลิกหนังสือเวียนเกี่ยวกับแนวทางการแก้ไขสัญญาจ้างพนักงานจ้างเหมาบริการภาครัฐ และเรื่องร้องเรียนกรณีขอความช่วยเหลือจากผลกระทบของสัญญาจ้างเหมาบริการของหน่วยงานภาครัฐ ที่มีลักษณะการปฏิบัติงานไม่สอดคล้องกับพระราชบัญญัติการจัดซื้อจัดจ้างและการบริหารพัสดุภาครัฐ พ.ศ. 2560

รวมทั้งได้พิจารณาร่างรายงานโครงการศึกษาปัญหาและแนวทางแก้ไขของแรงงานอิสระและแรงงานแพลตฟอร์ม ซึ่งขณะนี้อยู่ระหว่างการรวบรวมข้อมูลให้ครบถ้วน ก่อนนำเสนอคณะกรรมาธิการพิจารณาต่อไป

4.3 คณะอนุกรรมาธิการด้านการประกันสังคม
ได้พิจารณาการปรับโครงสร้างองค์กรของสำนักงานประกันสังคม โดยเชิญผู้แทนจากสถาบันวิจัยเพื่อการพัฒนาประเทศไทย (TDRI) สำนักงานหลักประกันสุขภาพแห่งชาติ (สปสช.) และสำนักงานปลัดกระทรวงมหาดไทย เข้าร่วมให้ข้อมูลและแสดงความคิดเห็น

ซึ่งคณะอนุกรรมาธิการเห็นว่า การพิจารณาปรับโครงสร้างองค์กรของสำนักงานประกันสังคมเป็นประเด็นสำคัญที่ต้องดำเนินการอย่างรอบคอบ รอบด้าน และตั้งอยู่บนข้อมูลที่ถูกต้องครบถ้วน

ที่ประชุมจึงมีมติให้เชิญผู้แทนฝ่ายนายจ้างและฝ่ายผู้ประกันตน ซึ่งเป็นผู้มีส่วนเกี่ยวข้องและมีส่วนได้เสีย มาให้ข้อมูลเพิ่มเติม เพื่อประกอบการพิจารณาศึกษาในการประชุมครั้งต่อไป